వర్షాకాలంలో తొలి పౌర్ణమి అయిన స్ట్రాబెర్రీ మూన్ జూన్ 29 సాయంత్రం భారత్లో దర్శనమివ్వనుంది. బంగారు వర్ణంలో కనిపించే ఈ అరుదైన చంద్రుడి ప్రత్యేకత, వీక్షించే సమయం, ఆసక్తికరమైన విశేషాలను మనం ఇప్పుడు వివరంగా తెలుసుకుందాం.
భారత్లోని ఖగోళ ప్రేమికులకు ఈ నెల ఒక అద్భుతమైన ఆకాశ దృశ్యాన్ని వీక్షించే అవకాశం లభించనుంది. వర్షాకాలంలోని తొలి పౌర్ణమి అయిన స్ట్రాబెర్రీ మూన్ (Strawberry Moon) జూన్ 29 సాయంత్రం ఆకాశంలో దర్శనమివ్వనుంది. ఈ చంద్రుడు దిక్సూచి అంచుకు చాలా దగ్గరగా ఉదయిస్తాడు. అందువల్ల ఇది బంగారు లేదా అంబర్ (తేనె రంగు) వర్ణంలో కనిపించే అవకాశం ఉంటుంది.
స్ట్రాబెర్రీ మూన్ అంటే ఏమిటి?
‘స్ట్రాబెర్రీ మూన్’ అనే పేరు విన్న వెంటనే చంద్రుడు గులాబీ లేదా ఎరుపు రంగులో కనిపిస్తాడని చాలామంది అనుకుంటారు. కానీ వాస్తవానికి అలా కాదు. చంద్రుడి రంగు సాధారణంగానే ఉంటుంది. అమెరికాలోని ఈశాన్య ప్రాంతాల్లో నివసించే అల్గోంక్విన్ (Algonquin) తెగలు జూన్ నెలలో స్ట్రాబెర్రీ పండ్లు పక్వానికి వచ్చి కోతకు సిద్ధమయ్యే సమయంలో వచ్చే పౌర్ణమికి “స్ట్రాబెర్రీ మూన్” అని పేరు పెట్టారు.
నాసా ప్రకారం, ఈ పేరు తరతరాలుగా కొనసాగుతూ నేటికీ విస్తృతంగా ఉపయోగిస్తున్నారు. ప్రపంచంలోని ఇతర సంస్కృతుల్లో దీనిని రోజ్ మూన్ (Rose Moon), హనీ మూన్ (Honey Moon) అని కూడా పిలుస్తారు. ఈ పేర్లన్నీ ఆయా ప్రాంతాల్లో వేసవి ప్రారంభంలో జరిగే పంటల కోతలతో సంబంధం కలిగి ఉన్నాయి.
2026లో ఈ స్ట్రాబెర్రీ మూన్ ఎందుకు ప్రత్యేకం?
ఈ ఏడాది స్ట్రాబెర్రీ మూన్కు మరింత విశిష్టత ఉంది. ఎందుకంటే ఇది జూన్ 21న జరిగిన ఉత్తరార్థగోళ వేసవి అయనాంతం (Summer Solstice) తర్వాత వచ్చే తొలి పౌర్ణమి. దీని కారణంగా 2026లో కనిపించే అన్ని పౌర్ణముల్లో ఇదే అత్యల్ప ఎత్తులో ప్రయాణించే చంద్రుడిగా నిలుస్తుంది. రాత్రంతా దక్షిణ దిక్కుకు దగ్గరగా సంచరిస్తూ ఆకాశంలో ప్రత్యేకమైన అందాన్ని సంతరించుకుంటుంది.
భారత్లో ఎప్పుడు చూడాలి?
స్ట్రాబెర్రీ మూన్ గరిష్ఠ ప్రకాశాన్ని జూన్ 30 ఉదయం 5:27 గంటలకు (భారత కాలమానం) చేరుకుంటుంది. అయితే భారత్లో దీన్ని వీక్షించడానికి ఉత్తమ సమయం జూన్ 29 సాయంత్రం చంద్రోదయం తర్వాత.
సూర్యాస్తమయం అనంతరం ఆగ్నేయ దిశ (Southeast) వైపు చూస్తే ఈ అద్భుత దృశ్యాన్ని ఆస్వాదించవచ్చు. ఢిల్లీ, ముంబై, బెంగళూరు, కోల్కతా వంటి ప్రధాన నగరాల్లో సాయంత్రం సుమారు 7 గంటల ప్రాంతంలో చంద్రోదయం జరుగుతుంది. (స్థానాన్ని బట్టి సమయం కొద్దిగా మారవచ్చు.)
మంచి విషయం ఏమిటంటే, చంద్రుడు జూన్ 28, 29, 30 తేదీల్లో దాదాపు పూర్ణచంద్రుడిలాగే కనిపిస్తాడు. ఒక రోజు మేఘావృతం అయినా మరో రోజు చూసే అవకాశం ఉంటుంది.
స్ట్రాబెర్రీ మూన్ను ఎలా వీక్షించాలి?
టెలిస్కోప్ అవసరం లేదు: పౌర్ణమి చంద్రుడు కంటితోనే స్పష్టంగా కనిపిస్తాడు.
వెలుతురు కాలుష్యం తక్కువగా ఉన్న ప్రదేశాన్ని ఎంచుకోండి: నగర వెలుగులకు దూరంగా, తూర్పు లేదా ఆగ్నేయ దిశ స్పష్టంగా కనిపించే ప్రదేశంలో ఉంటే మరింత అందంగా కనిపిస్తుంది.
చంద్రోదయ సమయాన్ని ముందే తెలుసుకోండి: మీ నగరానికి సంబంధించిన Moonrise సమయాన్ని వాతావరణ లేదా ఖగోళ యాప్లో చూసుకోవచ్చు.
కళ్లకు చీకటికి అలవాటు అయ్యేలా కొద్దిసేపు వేచి ఉండండి: దీంతో చంద్రుడి అందాన్ని మరింత స్పష్టంగా ఆస్వాదించవచ్చు.
వాతావరణాన్ని పరిశీలించండి: నిర్మలమైన ఆకాశం ఉంటేనే ఉత్తమంగా వీక్షించగలుగుతారు.
ఎక్కడి నుంచి చూస్తే మరింత అద్భుతంగా ఉంటుంది?
భారత్లో లడఖ్, స్పిటీ వ్యాలీ, రణ్ ఆఫ్ కచ్, జైసల్మేర్ వంటి వెలుతురు కాలుష్యం తక్కువగా ఉన్న ప్రాంతాలు స్ట్రాబెర్రీ మూన్ వీక్షణకు అత్యుత్తమమైనవి. అలాగే ఇంటి టెర్రస్, సముద్రతీరం, నదీ తీరాలు వంటి ప్రదేశాల నుంచి కూడా చంద్రోదయాన్ని ఆస్వాదించవచ్చు.
(Disclaimer: ‘స్ట్రాబెర్రీ మూన్’ అనేది కేవలం సాంప్రదాయ నామమే. ఈ పౌర్ణమి సమయంలో చంద్రుడు స్ట్రాబెర్రీ రంగులో కనిపించడు. అయితే భూమి వాతావరణ ప్రభావం వల్ల చంద్రోదయం సమయంలో బంగారు, నారింజ లేదా అంబర్ రంగులో కనిపించడం సహజం.)
